Yağma Suçları

ÖNSÖZ

YaÄŸma, baÅŸkasına ait olan taşınır bir eÅŸyanın faydalanmak amacıyla cebir ya da tehdit kullanmak suretiyle zorla alınmasıdır. YaÄŸma malvar­lığına karşı iÅŸlenen suçlar içerisinde olup hem malvarlığına hem de kiÅŸi özgürlüÄŸüne yönelen bileÅŸik bir suçtur.

1.6.2005 tarihinde yürürlüÄŸe giren 5237 sayılı TCK, yaÄŸma suçlarına iliÅŸkin 765 sayılı TCK'dan farklı düzenlemelere yer vermiÅŸtir. Yeni TCK, yaÄŸma suçlarının cezalarında indirime gitmiÅŸ, TCK'nın 43. maddesinde düzenlenen zincirleme suç hükümlerinin yaÄŸma suçunda uygulanmaya­cağına, TCK'nm 168. maddesinde tanımlanan etkin piÅŸmanlığa dayalı iade veya tazmin halinde ise indirim hükümlerinin uygulanabileceÄŸine iliÅŸkin yeni hükümler getirmiÅŸ, TCK'nm 150/2. maddesinde malın deÄŸe­rinin azlığı nedeniyle indirim yapılabileceÄŸi düzenlenmiÅŸ bunun yanın­da suçun unsurlarında da bazı deÄŸiÅŸiklikler yapmıştır. Yargıtay Ceza Daireleri de konulara iliÅŸkin içtihat deÄŸiÅŸikliÄŸine gitmiÅŸtir.

Kitapta, öncelikle basit ve nitelikli yaÄŸma suçları ile yeni yasada yaÄŸma suçu olarak kabul edilmeyen dolaylı yaÄŸma suçunun ayrıntılı açıklamaları yapılmış, ayrıca yaÄŸma suçunun; hırsızlık, dolandırıcılık ve ÅŸantaj suçlarıyla karşılaÅŸtırılması yapılmış, etkin piÅŸmanlık hükümlerinin hangi koÅŸullarda uygulanacağı" açıklanmış, yaÄŸma suçlarına iliÅŸkin Yar­gıtay Ceza Genel Kurulu ve Ceza Daireleri kararları, özet halinde kitaba alınmıştır. Ayrıca uygulamada yaÄŸma suçlarıyla ilgili ortaya çıkan so­runlar deÄŸerlendirilmiÅŸ ve konularla ilgili çözüm önerileri sunulmuÅŸtur.

Eserin daha çok uygulayıcıya yönelik olması nedeniyle yaÄŸma su­çuna iliÅŸkin Yargıtay Ceza Daireleri ve Genel Kurulunun kararlarına daha çok yer verilmiÅŸ, diÄŸer taraftan da konuya iliÅŸkin doktrindeki farklı bilimsel görüÅŸler de olabildiÄŸince bir arada yansıtılmaya çalışılmıştır.

Kitabın hazırlanmasında uzun yıllar birlikte çalıştığım Yargıtay 6. Ceza Dairesinin deÄŸerli BaÅŸkan, Üye ve Tetkik Hâkimlerine teÅŸekkürle­rimi ve saygılarımı sunuyorum. Yine kitabın hazırlanmasında bilgi ve tecrübelerini benimle paylaÅŸan Yargıtay 13. Ceza Dairesi BaÅŸkanı Sayın Ä°smail RüÅŸtü Cirit, 13. Ceza Dairesi Üyesi Sayın Ahmet Karadavut, 6. Ceza Dairesi Üyesi Sayın Sevim Çetin, 1. Ceza Dairesi Üyesi Sayın Muzaffer Özdemir, 14. Ceza Dairesi Üyesi Sayın Ä°brahim Zengin, Yargıtay Ceza Genel Kurulu Tetkik Hâkimi Sayın Yüksel Fazla, Tunceli Cumhu­riyet BaÅŸsavcısı Sayın Mustafa Tarsuslu ve Konya Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesinden Yrd. Doç. Dr. Murat Aksan'a da özellikle teÅŸekkür ediyorum.

Ayrıca kitabın basımını gerçekleÅŸtiren Adalet Yayınevinin sahibi Hakan Karaaslan ve dizgisini yapan Bilgin Teren ve diÄŸer yayınevi çalı­ÅŸanlarına da teÅŸekkürü borç biliyorum.

  Elinizdeki bu kitap öncelikle uygulamaya yönelik olarak hazırlan­mış olup, uygulayıcıya az da olsa yardımcı olur ise amacına ulaÅŸmış sa­yılacaktır. Eserle ilgili yapıcı eleÅŸtirilerinizi bekliyoruz.  

Kitabın hukukla ilgilenen herkese faydalı olması temennisiyle...

Hüseyin EKER

Ankara, Temmuz 2014

Ä°ÇÄ°NDEKÄ°LER

ÖNSÖZ.................................................................................................................................... V

Ä°ÇÄ°NDEKÄ°LER........................................................................................................................ VII

KISALTMALAR...................................................................................................................... XIII

GÄ°RÄ°Åž....................................................................................................... 1 A.    TANIM............................................................................................... 3

1.    Basit YaÄŸma (m. 148/1).................................................................. 12

a.    Genel Olarak........................................................................ 12

b.    Yargıtay Kararları................................................................... 14

2.    Dolaylı YaÄŸma............................................................................. 19

a.    Genel Olarak........................................................................ 19

b.    Yargıtay Kararlan................................................................... 25

3. 765 Sayılı Yasa ile Karşılaştırılması.................................................. 56
4. Suçun Sübutunda Dikkat Edilecek Hususlar........................................ 58
5. Benzer Suçlardan Ayrımı............................................................... 62

a.    YaÄŸma-Hırsızlık Suçu.............................................................. 62

b.    YaÄŸma-Dolandırıcılık Suçu........................................................ 64

c.    YaÄŸma-Åžantaj Suçu................................................................ 65

d.    YaÄŸma-irtikâp Suçu................................................................ 69

6.    Yargıtay Kararları........................................................................ 69 B.    KORUNAN HUKUKÄ° YARAR................................................................. 82

C.    SUÇUN UNSURLARI.......................................................................... 83

1.    Maddi Unsur............................................................................ 83

a.    Fail..................................................................................... 83

b.    MaÄŸdur.............................................................................. 83

c.    Suçun Konusu.................................................................... 87

ca.   Taşınır Mal................................................................... 87

cb.   Alacak Hakkı (Kullanım YaÄŸması).................................. 88

cc.   Senet.......................................................................... 99

cca.  Senet YaÄŸması (m. 148/2)................................... 100

ccb.  Yargıtay Kararları................................................ 105

d.    Hareket-Fiil....................................................................... 108

da.   Tehdit........................................................................ 108

db.   Cebir......................................................................... 111

dba.  Cebir Karinesi (m.148/3)...................................... 115

dbb. Yargıtay Kararları................................................ 118

2.    Manevi Unsur......................................................................... 124

D.    SUÇUN HUKUKA AYKIRILIK UNSURU.................................................. 129

E.     SUÇUN NÄ°TELÄ°KLÄ° HALLERÄ° (m.149/1 ve 150/1-2).......................... 130

1.    Daha Ağır Cezayı Gerektiren Nitelikli Haller (m. 149/1)............... 131

a.   Suçun Silahla Ä°ÅŸlenmesi (m. 149/1-a).................................. 131

aa.   Genel Olarak............................................................. 131

ab.   Yargıtay Kararları....................................................... 139

b.   Suçun KiÅŸinin Kendisini Tanınmayacak Bir Hale Koyması
Suretiyle iÅŸlenmesi (m. 149/1-b)......................................... 145

ba.   Genel Olarak.............................................................. 145

bb.   Yargıtay Kararları........................................................ 147

(149/1-c).......................................................................... 150

ca.   Genel Olarak............................................................. 150

cb.   Yargıtay Kararları....................................................... 152

d.   Suçun Yol Kesmek Suretiyle ya da Konutta, iÅŸyerinde

veya Bunların Eklentilerinde işlenmesi (m. 149/1-d).............. 156

da.   Suçun Yol Kesmek Suretiyle Ä°ÅŸlenmesi........................ 156

db.   Suçun Konut ya da Ä°ÅŸyerinde veya Bunların
Eklentilerinde iÅŸlenmesi.............................................. 158

de.   Yargıtay Kararları...................................................... 164

e.   Beden veya Ruh Bakımından Kendisini Savunamayacak
Durumda Bulunan KiÅŸiye Karşı YaÄŸma Suçunun Ä°ÅŸlenmesi

(m. 149/1-e)..................................................................... 169

ea.   Genel Olarak............................................................. 169

eb.   Yargıtay Kararları....................................................... 172

f.    Suçun Var Olan veya Varsayılan Suç Örgütlerinin
OluÅŸturdukları Korkutucu Güçten Yararlanılarak

Ä°ÅŸlenmesi (m. 149/1-f)........................................................ 175

fa.   Genel Olarak.............................................................. 175

fb.   Yargıtay Kararları........................................................ 176

g.   YaÄŸma Suçunun Suç Örgütüne Yarar SaÄŸlamak

Maksadıyla işlenmesi (m. 149/1-g)..................................... 177

ga.   Genel Olarak............................................................. 177

gb.   Yargıtay Kararları....................................................... 178

h.   Suçun Geceleyin Ä°ÅŸlenmesi (m. 149/1-h)............................. 178

ha.  Genel Olarak............................................................. 178

hb. Yargıtay Kararları........................................................ 180 2.    Daha Az Cezayı Gerektiren Nitelikli Haller (m. 150/1-2)............. 184

a.   Suçun Bir Hukuki Ä°liÅŸkiye Dayanan Alacağı Tahsil Amacıyla

iÅŸlenmesi (m. 150/1)......................................................... 184

aa.  Genel Olarak.............................................................. 184

ab.   Hukuki Ä°liÅŸki............................................................... 186

ac.   Alacak Hakkı............................................................. 187

ad.   Yargıtay Kararları........................................................ 199

b.   Malın DeÄŸerinin Az Olması (m. 150/2)................................. 220

ba.   Genel Olarak............................................................. 220

bb.   DeÄŸer Azlığı Kavramının Açıklaması............................. 221

be.   DeÄŸer Azlığının UygulanabileceÄŸi Haller....................... 226

bd.   DeÄŸer Azlığının Uygulanamayacağı Haller..................... 226

be.   Eylemin Kalkışma AÅŸamasında Kalması Halinde
Değer Azlığı Nedeniyle İndirim Yapılıp
Yapılamayacağı Sorunu.............................................. 227

bf.   indirim Oranı ve Uygulama Sırası.................................. 228

F.     ÅžAHSÄ° CEZASIZLIK NEDENLERÄ° (m. 167)............................................... 229

G.    ETKÄ°N PÄ°ÅžMANLIK HALÄ° (m. 168).................................................. 230

1. Genel Olarak.......................................................................... 230
2. Etkin PiÅŸmanlık Kavramının Açıklaması.................................... 231
3. Etkin PiÅŸmanlık Hükmünün Uygulanma KoÅŸulları....................... 234
4. İndirim Oranları....................................................................... 237
5. Yargıtay Kararları.................................................................... 238

H.    SUÇUN ÖZEL GÖRÜNÜÅž ÅžEKÄ°LLERÄ°.................................................... 255

1.    TeÅŸebbüs.............................................................................. 255

a.   Genel Olarak.................................................................... 255

b.   Yargıtay Kararları.............................................................. 264

YaÄŸma Suçuna TeÅŸebbüse Ä°liÅŸkin Kararlar........................... 264

YaÄŸma Suçunun Tamamlandığına iliÅŸkin Kararlar................. 266         2.    Ä°ÅŸtirak................................................................................... 271