Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Şubat (174)      Ocak (115)      Aralık (118)      Kasım (150)

Televizyonda Özelleşme

Televizyonda Özelleşme



Sayfa Sayısı
:  
131
Kitap Ölçüleri
:  
16x23 cm
Basım Yılı
:  
1997
ISBN NO
:  
975-486-587-6

15,00 TL









GİRİŞ


Avrupa′da televizyon yayıncılığı 80′li yıllarda büyük bir değişimden geçti. Avrupa ülkelerinde yayıncılığı yürüten kurumların güçlü tekelleri bu dönemde birbiri ardına sona erdi; tüm kıtada ortaya yeni yayıncılar çıktı; ekranlara çok sayıda yeni televizyon yayınları, yeni görüntü, renk ve sesler gelmeye başladı. Avrupa insanı bu döneme dek pek tanımadığı ′özel televiz-yon′un tüm hızı ve gösterisiyle yaşamına girmesine tanık oldu. Avrupa televizyonunda özelleşme hareketi, Avrupa ülkelerindeki köklü yayıncılık geleneğini derinden etkiledi, bu ülkelerin yayıncılık anlayışlarını büyük ölçüde değiştirdi. Kâr gibi, rekabet gibi bu geleneğin dışında tutulan kavramların yayıncılığa egemen olmaya başlamasına; ulusal sınırlar içinde gelişmiş olan televizyonun uluslararası etkileşimlere ve uluslararası ticarete açılmasına; televizyonun giderek ′hizmet′ten ′iş′e dönüşmesine neden oldu.

Bu sarsıntılar öncelikle televizyon ekranlarına yansımakta. Televizyondaki değişimin kitlelere etkisi orada başlıyor, bu nedenle televizyon eksenli tartışmaların büyük bölümü de ekrandan görünenler üzerinde yoğunlaşıyor. Bu çalışmada biz daha çok, ekranın arkasında yaşanan değişim sürecini, bu sürecin nedenlerini ve sonuçlarını anlamayı amaçlıyoruz. Kanımızca, televizyonla ilgili değerlendirmelerde, genellikle, televizyondaki değişimin müstakil, kendine has, ve doğrudan doğruya teknolojik gelişmeye bağlı bir süreç olduğu düşüncesinden yola çıkılmakta ve bu yaklaşım oldukça dar kapsamlı kalmaktadır. Biz Avrupa televizyonundaki değişim sürecinin, Av-rupa′daki geniş boyutlu ekonomik-toplumsal-teknolojik dönüşümün bir uzantısı olduğunu varsayarak, ′televizyonda özelleşme′ olarak adlandırdığımız süreci bu dönüşüm hareketinin içinde değerlendirmeye çalışacağız. Bu amaç ve varsayım çerçevesinde, çalışmanın izleği, Avrupa televizyonunda eski düzenden yeni bir düzene geçiş aşamalarını sergilemek üzere tasarlanmıştır. Çalışmanın birinci kısmında, Avrupa televizyonunun eski düzenini oluşturan ′kamu hizmeti yayıncılığı′ modeli incelenmekte, ikinci kısımda televizyonda değişime neden olan geniş çaplı ekonomik, toplumsal ve teknolojik dönüşüm hareketleri özetlenip bunların televizyonla ilintileri anlaşılmaya çalışılmakta, üçüncü kısımda da bu dönüşüm neticesinde ortaya çıkan yeni televizyon düzeninin başlıca özellikleri, yönelimleri ve eski düzen ile yenisi arasındaki temel farklılıklar belirlenmektedir.

Çalışmamızda, ulusal ölçekli değerlendirmelerden çoğunlukla kaçınarak, Avrupa′nın geneline ilişkin bir model oluşturmaya uğraştık. Elbette bu

yaklaşım, her bir Avrupa ülkesinin kendi yapısını, ekonomik konumunu, sosyo-kültürel özelliklerini, kısaca Avrupa coğrafyası içindeki farklılıkları göz ardı edeceği için önemli bir sakınca içermektedir. Ancak, değişim sürecinin Avrupa çapında ortak niteliklerini belirleme amacımız doğrultusunda, genellemeler yapmayı daha uygun gördük. Aynı amaçla, çalışmada Türkiye ile ilgili özel bir bölüme yer vermedik; ülkemize dönük değerlendirmemizi sonuç kısmında sunduk.

Çalışmada ′Avrupa′yı Batı Avrupa ülkeleriyle sınırladık ve eski doğu bloğu ülkelerine araştırmada yer vermedik. Bugün Doğu Avrupa ülkeleri, kapitalizme geçiş aşamasında tüm kurumlarında olduğu gibi televizyonda da bir dönüşümü, üstelik batıdakinden çok daha radikal bir şekilde yaşıyorlar. Fakat hem 1990′larda başlayan bu sürecin sonuçlarının henüz tam anlamıyla alınmaması hem de bu konudaki kaynakların kısıtlılığı nedeniyle Doğu Avrupa ülkelerini konumuz dışında tutmayı tercih ettik. Bu nedenle metin boyunca kullanılan Avrupa ve ona ilişkin tanımlarda sadece Batı Avrupa ülkeleri kastedilmektedir.


















us*^-





İÇİNDEKİLER


GİRİŞ 1

I. KISIM: Avrupa Televizyonunda Eski Düzen: Kamu Hizmeti
Yayıncılığı 3

1. KAMU HÎZMETİ YAYINCILIĞI MODELİ 4
1.1. Televizyonun ve Televizyon Yayıncılığı Sistemlerinin
Gelişimi 4
1.2. Kamu Hizmeti Yayıncılığı Modelinin Temelleri 8
1.2.1. Teknolojik-Ekonomik Temeller 8
1.2.2. Siyasal Temeller-Yayın Araçlarının Gücü 10
1.2.3. Sosyal-Kültürel Temeller 12
1.3. Kamu Hizmeti Yayıncılığı Modelinin Özellikleri 13
1.3.1. Yapısal ve Örgütsel Özellikler 14
1.3.2. Finansal Özellikler 15
1.3.3. Programlar 16
1.4. ′Eski Düzen′ 17


II. KISIM: Televizyonda Yeni Düzene Doğru: Değişimin Nedenleri 21


2. EKONOMİK VE TOPLUMSAL DÖNÜŞÜM SÜRECİNDE
TELEVİZYON 22
2.1. Dünya Ekonomisinde Yeni Düzen 22
2.2. Yeni Siyasal Yaklaşımlar 25
2.3. Değişen ′Kamuoyu′ 29
2.4. Talep: Daha Çok Televizyon 32
3. TEKNOLOJİK GELİŞME SÜRECİNDE TELEVİZYON 38
3.1. İletişim Devrimi ve Enformasyon Toplumu Kavramları 38
3.2. Enformasyon Ekonomisi 40
3.3. Televizyon Yayıncılığını Değiştiren Teknolojik Yenilikler 42
3.3.1. Yeni Karasal Yayın Frekanslarının Kullanıma
Açılması 42
3.3.2. Video 44
3.3.3. Kablolu Televizyon 46
3.3.4. Uydu Yoluyla Televizyon Yayıncılığı 49
3.4. Teknolojik Arz: Daha Çok Televizyon 52

III. KISIM: Avrupa Televizyonunda Yeni Düzen: Özelleşme 57


4. DEREGÜLASYON 58
4.1. Deregülasyon Süreci 58
4.2. Televizyonun Deregülasyonu: Avrupa′dan Örnekler 61

4.2.1. İngiltere 62
4.2.2. Fransa 67
4.2.3. İtalya 71
4.2.4. Yunanistan 76
5. TİCARİLEŞME, REKABET, ULUSLARARASILAŞMA VE
TEKELLEŞME 80
5.1. Ticarileşme ve Rekabet 80
5.2. Uluslararasılaşma ve Tekelleşme 88
5.3. Özelleşme Ortamında Kamu Televizyonlarının Konumu 96
6. AVRUPA BİRLİĞİ VE TELEVİZYON 100
6.1. AT′nin Sanayi ve Teknoloji Politikaları 100
6.2. ′Avrupa Tek Pazarı′ ve ′Sınırsız Televizyon′ 103
6.3. AT ′Görsel-İşitsel Politikası′na Tepkiler 106
6.4. Avrupa Televizyonuna Uluslarüstü Düzen 109
6.5. AT Politikalarının Sonuçları 113


SONUÇ 119

KAYNAKÇA 125