Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlar:      Nisan (14)      Mart (152)      Şubat (207)      Ocak (115)

Türk ve Avrupa Birliği Hukukunda Yabancı Unsurlu Sigorta Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk

Türk ve Avrupa Birliği Hukukunda Yabancı Unsurlu Sigorta Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk



Sayfa Sayısı
:  
102
Kitap Ölçüleri
:  
16x23 cm
Basım Yılı
:  
2012
ISBN NO
:  
978-605-377-651-2

25,00 TL









ÖNSÖZ













Avrupa Birliği’nde yabancılık unsuru taşıyan sigorta sözleşmelerine uygulanacak hukuku gösteren kanunlar ihtilâfı kurallarının hazırlanması çalışmaları 1973 yılında başlamıştır. Önceleri hayat sigortası ve hayatdışı sigorta yönergelerinde yer alan kanunlar ihtilâfı kurallarına daha sonra 1980 Roma Konvansiyonu’ndaki kanunlar ihtilâfı kuralları eklenmiştir. Avrupa Birliği’nde sigortaya ilişkin kanunlar ihtilâfı kurallarının yeknesaklaştırılması süreci 2008 yılından itibaren yönerge-konvansiyon ikileminden kurtarılmıştır. Bugün için sigorta sözleşmelerine uygulanacak ülke hukukunu gösteren kanunlar ihtilâfı kuralları, Roma I ve Roma II Tüzüklerinde yer almaktadır. Bu tüzükler oldukça yeni olmalarına rağmen Roma I Tüzüğü’nün yabancılık unsuru taşıyan sigorta sözleşmelerine uygulanacak hukuku gösteren 7. maddesine karşı sert eleştiriler yapılmaktadır. Hatta 7. maddenin yürürlükten kaldırılması veya esaslı şekilde tadil edilmesi gerektiği dile getirilmiş ve 7. maddenin yerini alacak olası metinler hazırlanmıştır. Roma I Tüzüğü’nün 7. maddesinin son derece karmaşık olmasının yanı sıra yabancı unsurlu sigorta ilişkilerinden doğan bazı uyuşmazlıkların Roma II Tüzüğündeki kanunlar ihtilâfı kurallarına tabi kılınması bölünmüşlüğe de yol açmaktadır.










Türk milletlerarası özel hukukunda ise ilk defa 5718 sayılı MÖHUK’un hazırlık çalışmaları sırasında yabancı unsurlu sigorta sözleşmelerine ilişkin ayrı bir kanunlar ihtilâfı kuralı getirilmesi düşünülmüşse de örnek alınan Avrupa Birliği mevzuatının yarattığı sorunlar dikkate alınarak bundan vazgeçilmiştir. 1973 yılından bu yana Avrupa Birliği’nin sigortaya ilişkin kanunlar ihtilâfı alanında yoğun çabalarının başarısızlıkla sonuçlanması sebebiyle Türk yasa koyucusunun cesaretsizliğini yadırgamamak gerekir. 5718 sayılı MÖHUK’un 25–29. maddeleri arasında yer alan yabancılık unsuru taşıyan bazı sözleşme tiplerine ilişkin özel kanunlar ihtilâfı kuralları, yalnızca bu sözleşmelerden doğan davalarda hangi ülke hukukunun uygulanacağını gösterdiğinden sigorta sözleşmelerinden doğan davalarda uygulanacak ülke hukuku MÖHUK’un 24. maddesine göre tayin edilecektir.









Çalışmamızda, Türk milletlerarası özel hukukunda yabancılık unsuru taşıyan sigorta sözleşmelerine uygulanacak ülke hukukunun tayini ile Avrupa Birliği’nde sigorta sözleşmelerine ilişkin düzenlemeler ve kanunlar ihtilâfı kuralları incelenecektir. Eserin, uygulama ve doktrin için faydalı olmasını temenni ederim.











Kitabın hazırlanması aşamasında kaynak gönderen, tashihlerinde yardımlarını ve kitabın adının konulmasında katkılarını esirgemeyen Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Milletlerarası Özel Hukuk Anabilim Dalı öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Sedat Sirmen’e içten teşekkür ederim. Kitabın basımının kısa sürede gerçekleşmesini sağlayan Beta Yayınevinin değerli yöneticisi Sayın Seyhan Satar’a ve Kitabın dizgisini her zamanki gibi özenle yerine getiren Sayın Gülgonca Çarpık’a teşekkür ederim.





Prof. Dr. Nuray EKŞİ

Ocak 2012, Çekmeköy











İÇİNDEKİLER








I. Türkiye’de Yabancılık Unsuru Taşıyan Sigortaların Başlangıcı..............1
II. Türk Milletlerarası Özel Hukukunda Sigorta Sözleşmeleri......................3
III. Sigortacılık Sektöründe Uluslararası Faaliyetler........................................3
A. Sigortacılık Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesine Kadar OlanSüreçte Sigortacılık Sektöründe Uluslararası Faaliyetler..........................3
B. Sigortacılık Kanunu’nun Yürürlüğe Girmesinden Sonra
Sigortacılık Sektöründe Uluslararası Faaliyetler.......................................5
Yabancı Sigorta ve Reasürans Şirketleri ile Yabancı Sigorta
Eksperleri ve Acentelerinin Türkiye’de Faaliyette Bulunmasına
İlişkin Esaslar
Yurt Dışında Yaptırılabilecek Sigortalar.............................................7











Birinci Bölüm








5718 SAYILI MÖHUK’A GÖRE YABANCI UNSURLU
SİGORTA SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK







I. Sigorta Sözleşmelerine Yabancılık Unsuru Veren Kriterler....................13
II. Sigorta Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklarda Vasıflandırma
Sorunu .......................................................
III. 5718 Sayılı MÖHUK’ta Sigorta Sözleşmelerine İlişkin
Ayrı Bir Kanunlar İhtilâfı Kuralının Bulunmaması................................19
IV. MÖHUK’un 24. Maddesi Uyarınca Sigorta Sözleşmelerinin
Esasına Uygulanacak Hukukun Tayini......................................................21
A. MÖHUK’un 24. Maddesinde Yer Alan Kanunlar İhtilâfı Kuralı............21
Esasa Uygulanacak Hukukun Taraflarca Seçilmesi..........................22
a. Hukuk Seçimine İlişkin Esaslar.....................................................22
b. Hukuk Seçiminin “Incorporation”dan Farkı..................................26
Esasa Uygulanacak Hukukun Sigorta Sözleşmesinin
En Yakın İrtibatlı Olduğu Yer Esasına Göre Tayini..........................28
Yabancılık Unsuru Taşıyan Sigorta Sözleşmelerine Uygulanacak
Hukukun Tayininde Atıf Teorisinin Uygulanmaması.......................31
B. MÖHUK’un 24. Maddesinin Gösterdiği Hukukun Uygulama Alanı.....31
C. MÖHUK’un 24. Maddesinin Gösterdiği Hukukun Uygulama Alanı
Dışında Kalan K
onular
Sigorta Sözleşmesinde Tarafların Ehliyeti........................................32
Sigorta Sözleşmesinin Şekli.
Zamanaşım
Sigorta Sözleşmesinin Temsilci veya Acente Vasıtasıyla
Yapılması
V. MÖHUK’un 24. Maddesinin Gösterdiği Hukukun Uygulanmasını
Engelleyen Haller
A. Sigorta Sözleşmelerine İlişkin Milletlerarası Antlaşmaların Varlığı.......33
Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyatı Hakkında
Konvansiyon
Çok Taraflı Yatırım Garanti Kuruluşu Antlaşması
(Multilateral Investment Guarantee Agency–MIGA).......................34
Motorlu Taşıtların Mecburi Malî Mesuliyet Sigortasına Dair
Avrupa Konvansiyonu
B. Kamu Düzeni
C. Müdahaleci (Doğrudan Uygulanan) Kurallar..........................................38
MÖHUK’un 6. ve 31. Maddeleri
Sigorta Mevzuatında Yer Alan Müdahaleci Normlar........................40
İktisadî Müesseselerde Mecburî Türkçe Kullanılması
Hakkındaki Kanunun Müdahaleci Norm Niteliği Karşısında
Sigorta Sözleşmesine Dahil Edilecek Metinlerin Yabancı Dilde
Düzenlenmiş Olması
VI. MÖHUK’un 24. Maddesinin Sigorta Sözleşmelerine Uygulanmasından
Kaynaklanan Sorunlar
A. MÖHUK’un 24. Maddesinde Sigorta Sözleşmelerine İlişkin
Özel Bir Hükme Y
er Verilmemiş Olması................................................49
B. MÖHUK’un 24. Maddesinin Sigorta Sözleşmelerinden Doğan ve
Özellik Arzeden Bazı Uyuşmazlıklara Uygulanıp Uygulanamayacağı
Sorunu
MÖHUK’un 24. Maddesinin Sigortacının Halefiyetine Uygulanıp
Uygulanmayacağı Sorunu
MÖHUK’un 24. Maddesinin Zorunlu Sigorta Sözleşmelerine
Uygulanıp Uygulanmayacağı Sorunu...............................................51
MÖHUK’un 24. Maddesinin P&I Sigorta Sözleşmelerine
Uygulanıp Uygulanmayacağı Sorunu...............................................52
Sigortacıya Karşı Doğrudan Dava Hakkı ve MÖHUK’un
Maddesi.......................................................
MÖHUK’un 24. Maddesinin İhracat Kredi Sigortalarına
Uygulanıp Uygulanmayacağı
Sorunu...............................................53











İkinci Bölüm







AVRUPA BİRLİĞİ’NDE SİGORTA SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN
DÜZENLEMELER VE KANUNLAR İHTİLÂFI KURALLARI








I. Avrupa Birliği’nde Sigorta Hukukuna İlişkin Düzenlemeler..................61
A. Avrupa Birliği Tek Sigorta Piyasası: Yerleşme ve Hizmetlerin
Serbest Dolaşımı Kapsamında Y
apılan Düzenlemeler............................61
B. Avrupa Birliği’nde İhracat Kredi Sigortalarının Harmonizasyonu.........64
C. Avrupa Sigorta Sözleşmesi Hukuku İlkeleri–ASSHİ
(Principles of European Insurance Contract La
w–PEICL).....................64
II. Avrupa Birliği’nde Sigorta Sözleşmelerine İlişkin Kanunlar İhtilâfı
Kurallarının Yer Aldığı Düzenlemeler
A. Sigorta Sözleşmelerine İlişkin Kanunlar İhtilâfı Kuralları İçeren
Yönergeler
B. Sigorta Sözleşmelerine İlişkin Olarak 1980 Roma Konvansiyonunda
Yer Alan Kanunlar İhtilâfı Kuralları.......................................................
C. Roma I Tüzüğü
Genel Olarak Roma I Tüzüğünde Yer Alan Sigorta Sözleşmelerine
İlişkin Kanunlar İhtilâfı Kuralı (Roma I Tüzüğü md. 7
Roma I Tüzüğünün Sigorta Sözleşmelerine İlişkin Kanunlar
İhtilâfını Düzenleyen 7. Maddesine Yönelik Eleştiriler....................85
D. Roma II Tüzüğü



SONUÇ


YARARLANILAN KAYNAKLAR