Vedat Kitapçılık
Kargo Gönderim Saatleri;
Hafta İçi Saat 16:00 'ya kadar
Cumartesi Saat 11:00 'e kadar
Kartlarına Taksit
Seçeneklerimiz Vardır!
Banka Hesap Bilgilerimiz
Destek
HATTI
0212
240 12 54
240 12 58
Favori
Listenizde
Ürün Yok!
Sepetinizde
Ürün Yok!
Yeni Çıkan Yayınlarımız:      Kasım (156)      Ekim (191)      Eylül (179)      Ağustos (192)
Anasayfa   >   Eşya ve Gayrimenkul Hukuku   >   Yayınevi Belirtilmemiş   >   Yeşim GÜLEKLİ

İpoteğin Taşınmaz ve Alacak Açısından Kapsamı (Türk Medenî Kanunu 766-790 Maddelerine İlişkin İçtihatlar ile)

İpoteğin Taşınmaz ve Alacak Açısından Kapsamı (Türk Medenî Kanunu 766-790 Maddelerine İlişkin İçtihatlar ile)

- Yayınevi Belirtilmemiş

Sayfa Sayısı
:  
148
Kitap Ölçüleri
:  
21x18 cm
Basım Yılı
:  
1992
ISBN NO
:  
975-376-041-8

0,00 TL ( KDV Dahil )

Bu ürün şu anda stoklarımızda yok!
Yazarın diğer ürünlerine gözatmanızı tavsiye ederiz...









ö N S ö Z

\"İpoteğin Taşınmaz ve Alacak Açısından Kapsamı\" konulu çalışma yüksek lisans tezi olarak hazırlanmıştır. Bu tez 13.9.1991 tadilinde Prof. Dr. Necip KOCAYUSUFPÂŞAOĞLU, ProfDr. Mustafa DURAL ve Prof. Dr. Sermet AKMAN\′dan oluşan jüri tarafından oybirliği ile kabul edilmiştir. Değerli jüri üyelerinin eleştirileri doğrultusunda bu teze bazı eklemeler yapılmış, bir takım konularda değişiklikler gerçekleştirilmiştir. Bu kitap, tezin sözkonusu değişikliklerden sonra aldığı son şekildir.

Çalışmamın her aşamasında benden değerli yardımlarını esirgemeyen tez danışmanım Sayın Prof. Dr. Sermet Akman\′a ve her konuda bana destek olan, değerli görüşlerinden önemli ölçüde yararlanmama olanak sağlayan Sayın Prof. Dr. Hüseyin Hatemi\′ye teşekkür borçluyum. Öte yandan, çok severek çalıştığım tez konum üzerinde bir inceleme yapmam için beni teşvik eden ve yeri geldikçe benden yardımını esirgemeyen Sayın Prof. Dr. Haluk Burcuoğlu\′na ve son olarak çalışmamın basılması için bana olanak sağlayan Kazancı A.Ş. \′ye teşekkür ediyorum.

Yeşim Gülekli\′

İstanbul 1991


GİRİŞ

Değeri para ile ifade edilebilen her türlü alacak hakkının temini için sık sık başvurulan yollardan birisi, bizzat borçluya ya da üçüncü bir kişiye ait taşınmaz mallar üzerinde alacaklı lehine ipotek hakkı kurulmasıdır. Özellikle, kredi ilişkilerinde alınan paranın geri ödememesi olasılığına karşı, kredi veren alacaklı kendisini güvenceye almak isteyecektir. İşte bu durumda genellikle, ayni bir teminat teşkil eden ipotek tesisi yoluna gidilmektedir. İpotek hakkı, hak sahibine alacağını öncelikle elde edebilmesi için, rehin konusu şeyi (taşın-\′ mazı) paraya çevirme yetkisini veren mutlak bir haktır. Sözü edilen bu hak, bir alacağın teminine yaraması ve varlığı bu alacağın varlığına bağlı olması sebebi ile fer\′i bir nitelik taşımaktadır.

İpotekli alacaklı, borcun zamanında ödenmemesi halinde, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile taşınmazı sattırarak, alacağını satış bedelinden elde edebilecektir. Bu sebeple, ipoteğin taşınmaz açısından kapsamının belirlenmesi taşınmaz malikinin yanı sıra ipotekli alacaklı açısından da büyük bir önem taşır. Başka bir deyişle, alacaklı lehine tapuya tescil edilen ipotek hakkının kapsamına nelerin girdiğinin tesbiti, son derece hassas bir konu teşkil etmektedir: A-caba alacaklı taşınmaza bağlı teferruat niteliğindeki taşınır eşyalar ile taşınmazın bütünleyici parçasını teşkil eden şeyler üzerinde herhangi bir hak iddia edebilecek midir? Bunun gibi, taşınmazdan elde edilen semerelerin de i-poteğin kapsamına girip girmeyeceği, hem borçlu taşınmaz maliki hem de alacaklı açısından büyük bir önemi haizdir. Cevaplandırılması gereken bir diğer sorun da, ipotekli taşınmaz değerinin tamamen ortadan kalkması ya da azalması halinde ipotek hakkının kaderinin ne olacağıdır. Acaba bu durumda ipotek hakkı da sona mı erecektir? Yoksa, ortadan kalkan taşınmaz değerinin yerine kaim olan bir başka değer veya alacak hakkı (=sürrogat) varsa, ipotek hakkı bunun üzerinde mi devam edecektir?

Öte yandan, ipoteğin alacak açısından kapsamının kesin olarak belirlenmesi; başka bir deyişle, ipoteğin sağladığı teminattan yararlanacak alacak kalemlerinin tesbiti de, uygulamadr bu konuda ortaya çıkan sayısız uyuşmazlıkların bertaraf edilmesi açısından zorunludur. Bu konuda çözülmesi gereken ilk problem şöyle ifade edilebilir: İpoteğin kurulduğu aşamada mevcut ve miktarı belli bir alacak için, alacak miktannın memleket parası üzerin-

den tapuya kaydı sureti ile, bir ana para ipoteğinin tesis edildiğini varsayalım. Acaba söz konusu ipotek sadece tapuya kayıtlı ana alacak açısından mı güvence teşkil edecektir? Yoksa, borcun vadesinde ödenmemesi sebebi ile ipoteğin paraya çevrilmesi için takibe girişilmesi halinde ortaya çıkacak takip giderleri, gecikme faizi ve işlemekte olan sözleşmesel faiz de teminattan yararlanabilecek midir?

Medenî Kanun, ilerde ayrıntısı ile inceleneceği üzere, ipoteğin kurulduğu aşamada miktarı henüz belli olmayan alacakların da ipotek tesisi yolu ile güvence altına alınmasına izin vermekte, ancak taşınmaz rehnine egemen en ö-nemli ilkelerden olan \"alacakta belirlilik ilkesi\" gereğince, tapuya taşınmazın yükümlü olacağı azamî bir meblağın kaydını aramaktadır. Uygulamada açtıkları kredi karşılığında teminat olarak ipotek tesisi talebir.de bulunan bankalar, kredi ilişkisindeh doğacak alacak miktarı başlangıçta belli olmadığından, tapuya sözü edilen üst sınırı kaydettirirken belli bir marj bırakmaktadırlar. Ancak, pek çok kez bırakılan marj yetersiz kalmakta ve ortaya çözülmesi gereken ö-nemli bir sorun çıkmaktadır: Acaba tapuda kayıtlı azami meblağ, sadece başlangıçta miktarı belli olmayan ana alacak için mi üst sınır teşkil edecektir? Yoksa, ipotek ana paranın yanı sıra diğer bazı yan alacakları da temin ediyorsa, sözü geçen azamî meblağ, ana alacak da dahil tüm bu talepler açısından a-şılması mümkün olmayan bir sınır mı teşkil edecektir?

Bu çalışmada, ipoteğin taşınmaz açısından kapsamının belirlendiği ilk bölümde, sözü edilen ayni teminatın, bütünleyici parçalara, teferruat niteliğindeki taşınırlara, hukuksal semerelere ve kaim değerlere ne ölçüde uzandığı incelenmeye çalışılmıştır. \"İpoteğin Alacak Açısından Kapsamı\" başlığı-taşıyan ikinci bölümde ise, ilk önce zorunlu olarak \"alacakta belirlilik\" ve \"ana para i-poteği\" ile \"üst smır ipoteği\" kavramları incelendikten sonra, iki ipotek türü a-rasmdaki alacağa ilişkin kapsam farkına ağırlık verilmiştir.

Son olarak belirtmek gerekir ki, seçilen konunun fazlası ile genişlemesine engel olabilmek için, sadece medenî hukuk problemleri ile sınırlı kalmaya çalışılarak, bağlantılı olarakortaya çıkabilen usul ve icra-iflâs hukuku ile ilgili (ö-zellikle ipoteğin paraya çevrilmesi ile ilgili) sorunlara -çok zorunlu olmadıkça-uzak kalmaya gayret edilmiştir.

İÇİNDEKİLER

Sayfa

GİRİŞ
I. BÖLÜM
İPOTEĞİN TAŞINMAZ AÇISINDAN KAPSAMI


§ 1 - BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR (=MÜTEMMİM CÜZLER)
I. GENEL OLARAK: TÜM BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR
AÇISINDAN 4
II. ÖZEL OLARAK: TABİİ SEMERELER AÇISINDAN 7
III. BÜTÜNLEYİCİ PARÇALAR ÜZERİNDEKİ İPOTEK
HAKKININ SONA ERMESİ 8
§ 2-TEFERRUAT NİTELİĞİNDEKİ TAŞINIRLAR
I. GENEL OLARAK 11
II. MK. md.777/Pin EKONOMİK AÇIDAN ÖNEMİ 11
III. TEFERRUATIN İPOTEĞİN KAPSAMI DIŞINDA TUTULMASI ... 14
IV. TEFERRUAT NİTELİĞİNDEKİ EŞYANIN TAPUYA KAYDI 15

1 - Tapu Kütüğüne Kaydın Şekli Şartları 16
2 - Tapuya Kaydın Anlamı ve Doğurduğu Sonuçlar 17
3 - Teferruata İlişkin Tapu Kaydının Silinmesi 19
V. ÜÇÜNCÜ KİŞİLERİN TEFERRUATA İLİŞKİN HAKLARI İLE
İPOTEKLİ ALACAKLININ HAKKININ ÇATIŞMASI ........ 20
1 - Üçüncü Kişiye Ait Şeyler Teferruat Olabilir mi? 20
2 - MK. md.777ISon Nasıl Yorumlanmahdır? 21
a - Doktrinde İleri Sürülen Görüşler 21
b - Federal Mahkemenin Göriisü 22
VI. TEFERRUATIN İPOTEĞİN KAPSAMINDAN ÇIKMASI 24
1 - İpoteğin Kurulduğu Anda Var Olan Teferruat Açısından 24
a - Düzenli Bir İsletmenin Sınırlarına Uyma Gereği 24
b - Bu Gereğe Uymamanın Sonuçları 24
2. Taşınmaza Sonradan Bağlanan Teferruat Açısından 25
VII


Sayfa
VII. İPOTEKLE YÜKÜMLÜ TEFERRUAT ÜZERİNDE TAŞINIR
REIINİ KURULMASI 26
VIII. TEFERRUAT ÜZERİNDE TİCARİ İŞLETMEYE REIINİ İLE
İPOTEĞİN BİRARADA BULUNMASI 27
1 - Ticari İşletme Rehni Kavramı 27
2 - Ticari İşletme Rehni Sahibi ile ipotekli Alacaklının Haklarının
Çatışması 29
a - Taşınmaz Sahibi İle Ticari İşletme Sahibinin Aynı Kişi
Olması Halinde , 29
aa - Ticari İşletme Rehni Önce Kurulmuş İse 29
bb - İpotek Hakkı Önce Kurulmuş İse 30
b - Taşınmaz Sahibi İle Ticari İşletme Sahibinin Ayrı Kişiler
Olması Halinde . 31
aa - Ticari İşletme Rehni Önce Kurulmuş İse 31
bb - İpotek Hakkı Önce Kurulmuş İse 32

§ 3 - MEDENİ (=HUKUKSAL) SEMERELER


I. KİRA ALACAKLARI AÇISINDAN 33
1 - Kira Alacağı Üzerinde Kanun Gereği, Bağımlı Bir Rehin
Hakkının Doğması 33
2 - Kira Alacaklarına İlişkin Rehin Hakkının Doğmasının ve
Kiracıya Karşı İleri Sürülebilmesinin Şartları 34
a - Rehnin Paraya Çevrilmesi İçin Girişilen Takip Açısından .... 34
b - İflasın Açılması Açısından 36
3-MK.md.778 Uyarınca Kazanılan Rehnin Kapsamı 38
a - Alacak Açısından 38
b - Süre Açısından . 39
4 - Vadesi Gelmemiş Kira Alacaklarına İlişkin Hukuksal Tasarruflar İle Bunlar Üzerine Konulan Hacizlerin İpotekli Alacaklıya
Karşı Hükümsüzlüğü 40
a - MK md.778/H\′nin Getirdiği Düzenleme 40
b-MK md.778/II\′nin Amacı 41
c - İpotekli Alacaklının MK md. 778/II Uyarınca Hükümsüzlüğünü
İleri Sürebileceği İşlemler 42
aa - Genci Olarak 42
bb - Vadeden Önce İfa 42
cc - Takas Anlaşması 43
dd - Kira Alacağının Vade Tarihinin Öne Kaydırılması .... 45

Sayfa
d - Kira Sözleşmesi Uyarınca Belli Bir Süreye İlişkin Bedelin
Peşinen ÖdenmesiMK.md.778/IFnin Kapsamına Girer mi? . . 47
e - Malik Aleyhine İflasın Açılması Halinde MK md. 778/11
Uygulanabilir mi? . 47
f-MKmd.778/II\′nin Doğurduğu Hükümsüzlüğün Niteliği 48

II. DİĞER MEDENİ SEMERELER AÇISINDAN . . 49

§ 4 - KAİM DEĞERLER (--=SÜRROGATLAR)

I. GENEL OLARAK .52
II. SİGORTA TAZMİNATI ALACAĞI AÇISINDAN 53
1 - MK, md.794\′ün Sistematik Yeri 53
2 - Sigorta Tazminatı Alacağının ipoteğin Kapsamına
Girmesinin Şartları 53
a - Geçerli Bir İpotek Hakkının Varlığı 53
b - İpotekle Yükümlü Taşınmazın Malik Hesabına Sigorta
Ettirilmiş Olması 54
c - Sigorta Tazminatı Alacağının Muacceliyet Kazqnmış
Olması Şart mıdır? 55
d - Geçerli Bir Sigorta İlişkisinin Varlığı 57
3 - Sigorta İlişkisinin Değiştirilmesi ya da Sona Erdirilmesi
Halinde ipotekti Alacaklının Onayı Gerekir mi? 57
4 - Sigorta Tazminatı Alacağı Üzerindeki Rehin Hakkının İleri
Sürülebilmesinin Şartları 58
a - Rizikonun Gerçekleşmesi ve Sigorta Tazminatı Alacağının
Muaccel Hale Gelmesi 58
b-İpotekle Temin Edilmiş Alacağın Vadesinin Gelmesi 58
5 - Sigortacının Taşınmaz Malikine Yapacağı Ödemenin
Hukuksal Kaderi 59
a - Genel Kural 59
b - İstisnası . 60
aa - İpotekli Alacaklının Onayı İle Ödeme 60
bb - Tazminatın Taşınmazın Eski Haline İadesi İçin
Kullanılacağının Temini 60
III. KAMULAŞTIRMA BEDELİ AÇISINDAN 61



II - B Ö L Ü M

İPOTEĞİN ALACAK AÇISINDAN

KAPSAMI


§ 5 - ALACAK AÇISINDAN BELİRLİLİK İLKESİ
Sayfa
I. TERMİNOLOJİ .\" 64
II. ANA PARA İPOTEĞİ AÇISINDAN 64
1 - Alacağın Miktar Olarak Belirlenmesi 65
2 - Alacak Miktarının Memleket Parası İle Tapuya Kaydı 66
a - Kuralın Hukuksal Niteliği Hakkındaki Görüşler 66
b - Ana Kuralın İstisnası: Yabancı Para İle İpotek Kurulması
Olanağı (=Döviz İpoteği) : 67
aa - Kanun Koyucunun MK md.766/a İle Karşılamayı
Amaçladığı İhtiyaç , 68
bb - MK. md.766/a\′nın Uygulanma Şartlan 69
cc - Yabancı Para İpoteğinin Medeni Hukuk Sisteminde
Zedelediği İlkeler 70
dd - Yabancı Para İpoteği Yerine Önerilebilecek Çareler ... 74
3 - Alacağın Hukuksal Sebebinin Rehin Sözleşmesinde Belirlenmesi
Alacak Açısından Belirlilik İlkesinin Gereği midir? 75
III. ÜST SINIR İPOTEĞİ (MAKSİMAL İPOTEK) AÇISINDAN 76
1 - Üst Sınır İpoteği Kavramı ve Özellikleri 76
a - Miktarı Belli Olmayan Alacaklar İçin İpotek Kurma Olanağı . . 76
b - Alacak Açısından Belirlilik İlkesinin Gereği: Rehin
Yükünün Üst Sınırının Tesbiti 77
c - Üst Sınır İpoteğinin Doğması ve Hükümleri 78
2 -Alacağın Hukuksal Sebebinin Rehin Sözleşmesinde Gösterilmesi
Alacak Açısından Belirlilik İlkesinin Gereği midir? 79
§ 6 - İPOTEKLİ ALACAKLININ TEMİNATTAN YARARLANACAK TALEPLERİ NELERDİR?
I. ANA PARA İPOTEĞİ AÇISINDAN 80
1 -Ana Para (Re\′sülmal) 80
2 - Takip Giderleri 81
a - Genel Olarak Takip Gideri Kavramı 81
b - Takip Giderlerinin Tescil Şartı Aranmaksızın İpoteğin
Kapsamına Girmesi 82
3 - Gecikme Faizi ,. . 82

Sayfa
4-SözleşmeselFaiz 84
a - Sözleşmesel Faizin Teminattan Yararlanmasının Şartları .... 85
b - Teminattan Yararlanacak Sözleşmesel Faizin Çerçevesi 87
c - Faiz Oranının Yükseltilebilmesi İçin Aranan Onay Şartı 88
aa - Genel Kurul 88
bb - İstisnası 89
d - Oranın Yükseltilebilmesi İçin Resmi Rehin Sözleşmesi
Gerekir mi? 90
e - Oranın Onaysız Yükseltilmesinin Hukuksal Sonucu 91
f - Maksimal Faiz Oranı Kararlaştırılması 91
5 - Alacaklının Taşınmazın Korunması ve Malik Hesabına Sigorta
Ücretlerinin Ödenmesi İçin Yaptığı Giderler (MK.md.791) 92
a-MKmd.791\′in Uygulama Alanı 92
b - Tescilsiz Kanuni Bir Rehin Hakkının İktisabı 93
II. ÜST SINIR İPOTEĞİ AÇISINDAN 93
l-MK.md.766l2\′de İfade Edilen Üst Sınırdan Ne Anlaşılmalıdır? ... 94
a - Üst Sınırı Ana Para Alacağı Açısından Ele Alan Görü 94
b - Üst Sınırı Alacaklının Tüm Talepleri Açısından
Benimseyen Görüş 95
2 - Sözleşmesel Faize İlişkin Özellikler . , 98
a - Oranın Tesciline Gerek Yoktur 98
b - MK md. 790/1-3 İle Getirilen Sınırlama Üst Sınır İpoteği
Açısından Uygulanamaz 99
3 - MK. md.791\′in Üst Sınır İpoteği Açısından Uygulanması 99

SONUÇ 101


YARGITAY HUKUK GENEL KURULU VE DAİRE KARARLARI

- TÜRK MEDENİ KANUNUNUN 766. MADDESİ İLE İLGİLİ
KARARLAR 107
- TÜRK MEDENİ KANUNU 777. MADDE İLE İLGİLİ KARARLAR . . .118
- TÜRK MEDENİ KANUNU 778. MADDE İLE İLGİLİ KARAR 123
- TÜRK MEDENİ KANUNU 788. MADDE İLE İLGİLİ KARARLAR ... 124
- TÜRK MEDENİ KANUNU 790. MADDE İLE İLGİLİ KARARLAR . . . 129
- TÜRK MEDENİ KANUNU 791. MADDE İLE İLGİLİ İÇTİHAT .... 142
. BİBLİYOGRAFYA 143
.İÇTİHAT DERLEMELERİ VE DERGİLER 148